Volksgeneesmiddelen

verhaal Tiny Polderman

Op het Zeeuwse platteland leefden mensen vroeger dicht bij de natuur. Afgaande op signalen uit de natuur meenden zij voorspellingen te kunnen doen, bijvoorbeeld over een aanstaande geboorte of sterfgeval. Verder leverde de natuur de Zeeuwse plattelandsbevolking tal van huismiddeltjes tegen allerhande ongemak.

Brandnetels hielpen volgens de overlevering tegen spataderen. (foto Wikimedia)Brandnetels hielpen volgens de overlevering tegen spataderen. (foto Wikimedia)

Pijnlijke of ontstoken ogen werden tegengegaan met sneeuwwater, een pijnlijke keel omwonden met een gedragen, nog warme kous van de patiënt en brandnetels hielpen tegen spataderen. Oude spinnenwebben stelpten bloedende wonden en bijensteken waren goed tegen de reumatiek. Los van de bijensteken zijn dit veelal nog goed te verdragen huismiddeltjes. Maar ook het gebruik van urine werd niet geschuwd, evenals brandewijn overigens.

De nabijheid van de zee heeft een geheel eigen invloed gehad op het volksgeloof. Open hoofdklieren bij kinderen moesten gewassen worden met zeewater, dat bij vloed uit zee gehaald was. Water van afgaand tij of eb had geen geneeskrachtige waarde meer. Het getij was, naar de volksovertuiging wilde, ook van invloed op geboorte en dood, maar de werking werd in verschillende dorpen anders geïnterpreteerd.

Het getij was volgens het volksgeloof van invloed op het verloop van een bevalling, maar ook op het stervensproces. (Foto Ben Biondina voor DNA-Beeldbank Laat Zeeland Zien)Het getij was volgens het volksgeloof van invloed op het verloop van een bevalling, maar ook op het stervensproces. (Foto Ben Biondina voor DNA-Beeldbank Laat Zeeland Zien)

Hoewel deze overtuigingen onder oudere Zeeuwen nog wel voorkomen, hebben ze het onder de jongere generatie afgelegd tegen moderne medische inzichten en de producten uit de farmaceutische industrie. De volksgeneesmiddelen hebben plaatsgemaakt voor de huisapotheek, al komen ook natuurlijke middelen daarin weer steeds meer voor.

Lees het uitvoerige verhaal door Tiny Polderman over volksgeneesmiddelen.