Overzetveer bij Nieuwe Abeele

Met het graven van het Kanaal door Walcheren (1868-1870) werden Nieuwe Abeele en Groot Abeele abrupt van elkaar afgesneden. Een overzetveer moest de verbinding herstellen. Zo’n zeventig jaar lang werden voetgangers, paarden, vee en klein materieel naar de overkant overgezet. Totdat de veerdienst na de Tweede Wereldoorlog overbodig werd verklaard en vervolgens werd opgeheven.

Vanaf het bankje hebben passanten een fraai uitzicht over het kanaal en op de overkant (Beeldbank SCEZ).Vanaf het bankje hebben passanten een fraai uitzicht over het kanaal en op de overkant. (Beeldbank Erfgoed Zeeland)

Nieuwe en Groot Abeele

Voor de komst van het Kanaal door Walcheren vormde de Abeelsche Zandweg de verbinding tussen het huidige Nieuwe Abeele en Groot Abeele. Van Nieuwe Abeele was op dat moment nog geen sprake: de bebouwing aan de Abeelsche Zandweg bestond op deze locatie slechts uit een paar boerderijen en een aantal kleinere woningen, die alle onderdeel uitmaakten van Groot Abeele. In de kleinere woningen woonden vooral landarbeiders, die werkten op de boerderijen in de directe omgeving.

Start veerdienst

Met de aanleg van het Kanaal door Walcheren en kort daarna de Nieuwe Vlissingseweg in 1874 groeide Nieuwe Abeele uit tot een afzonderlijke kern. Wel waren veel inwoners door de aanleg van het kanaal afgesneden van werk en familie. Daarom werd in september 1871 bij Gedeputeerde Staten van Zeeland een aanvraag ingediend voor de exploitatie van een overzetveer tussen de beide Abeele’s. De aanvraag werd goedgekeurd en korte tijd later konden paard met wagen en andere grote objecten met een grote platte boot worden overgezet. Een roeiboot deed dienst voor het overzetten van voetgangers.

Veerbaas Marius van Boven bij het voetveer van Nieuwe Abeele in 1945 (Fotosite Souburg)Veerbaas Marius van Boven bij het voetveer van Nieuwe Abeele in 1945. (Fotosite Souburg)

Bereik veer en pontwachterswoning

In de dijk, aan de kanaalzijde van het jaagpad, werd ter hoogte van Nieuwe Abeele een pontwachterswoning ingebouwd. Vooral op zon- en feestdagen was het hier druk. Mensen uit Nieuwe Abeele en directe omgeving bezochten dan vaak de speel- en theetuin van café Bellevue in Groot Abeele. Om de woning en het veer te bereiken, moest een bruggetje over een brede sloot worden overgestoken. Ook moesten gebruikers van het veer vanaf 1910 rekening houden met een passerende tram. Deze elektrische tram reed tussen Middelburg en Vlissingen, de trambaan lag tussen de kanaaldijk en de Nieuwe Vlissingseweg. Veel medewerkers van de trammaatschappij kwamen overigens in Nieuwe Abeele te wonen.

De gedeeltelijk geasfalteerde veerstoep van het voormalige overzetveer bij Nieuwe Abeele (Beeldbank SCEZ).De gedeeltelijk geasfalteerde veerstoep van het voormalige overzetveer bij Nieuwe Abeele. (Beeldbank Erfgoed Zeeland)

Pleisterplaats

Tegenwoordig herinnert alleen de veerstoep nog aan het overzetveer bij Nieuwe Abeele. De pontwachterswoning is kort na de Tweede Wereldoorlog afgebroken, vervolgens is de dijk doorgetrokken. Het zijn voornamelijk enkele oudere buurtbewoners die nog levendig kunnen vertellen over het veer uit hun jeugd. Toch is ook tegenwoordig de locatie een pleisterplaats voor buurtgenoten en recreanten: zowel op het nabijgelegen bankje als op de veerstoep verpozen regelmatig passanten. Daar, bij het voormalige pontveer bij Nieuwe Abeele kunnen zij genieten van een fraai uitzicht over het kanaal én op de overkant.