Afschaffing slavenhandel 2014

Zeeland speelde evenals de rest van de Republiek in de 17de en 18de eeuw een actieve rol in de slavenhandel. In 2014 herdachten we dat de slavenhandel in Nederland 200 jaar geleden officieel werd afgeschaft.

Slavenhandel

De slavenhandel maakte deel uit van de zogeheten driehoekshandel. Zeeuwse handelscompagnieën en particulieren reisden naar West-Afrika om slaven te kopen. De slaven werden gevangengezet tot er een schip in gereedheid was gebracht om ze naar Amerika te vervoeren. Zeeuwse slavenschepen vervoerden in totaal ongeveer 270.000 slaven. Dat was iets minder dan de helft van alle slaven die Nederlandse handelaren lieten transporteren.

Openbare verkoping van een slavin en haar twee kinderen in Paramaribo. (Tekening door P.J. Benoït, Voyage à Surinam (1839), pl. 89, collectie Universiteit van Amsterdam).Openbare verkoping van een slavin en haar twee kinderen in Paramaribo. (Tekening door P.J. Benoït, Voyage à Surinam (1839), pl. 89, collectie Universiteit van Amsterdam).

Erbarmelijk

De barre tocht op een slavenschip duurde gemiddeld twee maanden. Tien tot twaalf procent van de slaven overleefde de reis niet. De meeste slaven kwamen aan op het eiland Curaçao. Daar was een grote slavenmarkt. Ze werden er gekocht door eigenaren van plantages in Midden- en Zuid-Amerika. Inmiddels waren de Nederlandse schepen volgeladen met handelswaren begonnen aan de thuisreis. De slaven gingen een leven onder erbarmelijke omstandigheden tegemoet. Hun meester koos een nieuwe naam voor hen en liet hen brandmerken. De slaven moesten hard werken op zijn plantage, in zijn huis of in fabriekjes. Slaven die in de ogen van de meester iets misdeden, werden mishandeld.

Afschaffing

In de 18de eeuw groeiden in Europa de bezwaren tegen de slavenhandel. Groot-Brittannië schafte de slavenhandel in 1807 als eerste af. Nederland volgde in 1814. Overigens was daarmee de slavernij nog niet afgeschaft. Dat gebeurde in Nederland pas in 1863.

Herdenkingsactiviteiten

Zeeland stond in 2014 met tal van activiteiten stil bij de afschaffing van de slavenhandel. In het Zeeuws Archief waren meerdere tentoonstellingen en op een blog is de reis van het slavenschip D’Eenigheid te volgen. Ook vonden er in juni verscheidene symposia plaats rond de afschaffing van de slavenhandel. Op 6 juni arriveerde het zeilschip Tres Hombres in Middelburg voor een tiendaags verblijf. Op 14 juni vond in Middelburg de nationale herdenking plaats.